25 lat NOWICJATU
Po 56 latach przerwy rozpoczął się na Kalwarii kolejny nowicjat. Kandydaci przyjechali 20.08.1982 r.18, a po odbyciu rekolekcji kanonicznego przyjęcia do nowicjatu dokonał prowincjał O. Juliusz Synowiec 31.08.1982 r.19 Uroczystego poświęcenia budynku nowicjatu dokonano 04.08.1985 r.20.
Pierwsze roczniki mieszkały jeszcze w jednym ze skrzydeł w klasztorze, a w 1986 r. po skończonym kapitalnym remoncie kamienicy, nowicjat przeniesiono do tego budynku21. Niespełna rok później 21.06.1986 r., nowicjat odwiedził minister generalny franciszkanów O. Lanfranco Serrini22.
Do ciekawszych wydarzeń tamtego okresu należy zaliczyć uruchomienie gabinetu lekarsko-dentystycznego w nowicjacie, o którym ówcześnie mówiono, że jest najlepszy w całej gminie23. Wielkim osiągnięciem związanym z zaistnieniem nowicjatu było także wywiercenie studni głębinowej zaopatrującej w wodę klasztor i nowicjat. Inwestycja była dotowana przez klasztor w 10%, w pozostałej części przez Kurię Prowincjalną24.
W początkach lat dziewięćdziesiątych został wybudowany naprzeciw kamienicy-nowicjatu Dom Pielgrzyma. Sąsiedztwo w krótkim czasie okazało się uciążliwe dla właściwego funkcjonowania domu formacyjnego. Ciągły ruch pielgrzymów, czasem głośne rozmowy, zabawy dzieci, utrudniały zachowanie atmosfery skupienia, potrzebnej w życiu nowicjuszy. Okazało się również po zbadaniu przez ekspertów, że budynek nowicjatu jest bardzo mocno zagrzybiony25. Prowadzenie formacji w takich warunkach było bardzo uciążliwe26. Zaczęto więc zastanawiać się nad przeniesieniem nowicjatu do północnego skrzydła klasztoru, po jego uprzedniej rozbudowie. Należy wspomnieć, że już z chwilą powstawania Domu Pielgrzyma w 1990 r., brano pod uwagę rozbudowę klasztoru i przeniesienie tam nowicjatu27.
Po trzech latach funkcjonowania Domu Pielgrzyma podjęto pierwsze starania w tej sprawie. Zaczęto sporządzać plany i podejmować odpowiednie kroki, zarówno w klasztorze kalwaryjskim, jak i w Kurii Prowincjalnej w Krakowie28. W 2000 r. kapituła prowincjalna podjęła decyzję wyremontowania i poszerzenia starego skrzydła klasztoru i przeniesienia tam nowicjatu. Od połowy tego roku zaczęły się prace remontowobudowlane i przygotowawcze29. Remont skrzydła i budowę nowej części zakończono w połowie lipca 2001 roku, a 06.07.2001 r. bracia nowicjusze zamieszkali już w tym nowym domu nowicjackim. Poświęcenia i uroczystego otwarcia domu dokonał Minister Generalny O. Joachim Giermek w dniu 13.06.2002 r. w Uroczystość Świętego Antoniego.30
Przełożeni i nowicjusze w latach 1982-2007 r. Mistrzowie nowicjatu, socjusze i spowiednicy
Pierwszym magistrem nowicjatu, w omawianym, trzecim okresie jego istnienia na Kalwarii, był O. Zdzisław Gogola. Pełnił on tę funkcję od 1982 do 1987 r.31. Na jego barkach spoczywał również trud wyremontowania budynku kamienicy po latach dewastacji oraz przystosowania go do potrzeb domu formacyjnego. Po nim magistrem został wybrany o. Zbigniew Kluska i pełnił tę posługę kilkanaście lat (od 1987 do 2000 roku).32. Kolejnym mistrzem nowicjatu, w latach 2000 - 2004 był o. Marian Gołąb33, który podjął się remontu i budowy obecnego skrzydła nowicjackiego, a po nim o. Mariusz Kozioł, wybrany przez Kapitułę zwyczajną w czerwcu 2004r.34
Obok magistra nowicjatu od 1982 r. do pomocy zostaje wyznaczonych dodatkowo dwóch braci, tzw. socjusz, czyli pomocnik mistrza nowicjatu i spowiednik nowicjuszy. W latach 1982-2007 r. następujący bracia pełnili rolę socjusza: O. Piotr Ruchała (1982-1986 r.)35, O. Kazimierz Kuźniar (1986-1989 r.)36, O. Ignacy Tomaszewski (1989-1991 r.)37, O. Paweł Salamon (1991-1993 r.)38, O. Stanisław Paprocki (1993-1995 r.)39, O. Klaudiusz Okon (1996-1997 r.)40, O. Piotr Cuber (1997-1999 r.)41, O. Marian Gołąb (1999-2000 r.)42, O. Paweł Gogola (2000-2003 r.)43, O. Piotr Stanisławczyk (2003-2004 r.)44, a od 03.02.2004 r. - O. Jacek Michno.
Gdy chodzi o spowiedników to od 1982 r. posługę tę pełnili: O. Izydor Borkiewicz (1982-1983 r.)45, O. Innocenty Maj (1983-1989 r.)46, O. Wawrzyniec Duda (1989-1993 r.)47, O. Ludwik Szetela (1993-1998 r.)48, O. Wawrzyniec Duda po raz drugi (1998-2000 r.)49, O. Paweł Solecki (2001 r.)50, O. Artur Zajchowski (2002-2004 r.), O. Tomasz Węzik (2004-2006 r. )51 i od 20.09.2006 r. - O. Olaf Ślepokura52.

Łącznie przez okres ostatnich 25 lat pierwsze śluby zakonne złożyło 462 braci nowicjuszy. Poniższy wykres ukazuje stan liczebny neoprofesów w poszczególnych latach53.

Powyższe dane sporządzono na podstawie podpisów braci, umieszczonych w "Księdze Profesji". W tej statystyce brak podziału na braci zakonnych i kleryków. Poniższy wykres ilustruje dane zawarte w tabeli. Średnia w okresie tych 25 lat wynosi więc ok. 18 braci na rok. Warto dodać, że bracia nowicjusze pochodzili nie tylko z Polski, ale także ze Słowacji, Czech, Ukrainy, Rosji, Węgier czy Uzbekistanu.
Bogu niech będą dzięki za dar powołań i dar nowicjatu w Kalwarii Pacławskiej.
© Br.Jan Hruszowiec OFMConv, opracowanie i korekta: fr. Mariusz Kozioł

